Қазақстан Ұлттық Банкі базалық мөлшерлемені 16,25%-дан 15,75%-ға дейін төмендетті. Бұл шешім инфляцияның баяулауына байланысты қабылданды. 2026 жылғы қыркүйекте жылдық инфляция 9,3% болды. Дегенмен реттеуші инфляциялық тәуекелдер әлі де сақталып отырғанын атап өтті.
Қазақстан Ұлттық Банкі базалық мөлшерлемені жылдық 15,75%-ға дейін төмендетті
Қазақстан Ұлттық Банкі базалық мөлшерлемені 0,5 пайыздық тармаққа төмендетіп, жылдық 15,75% деңгейінде белгіледі. Ақша-кредит саясаты комитеті тиісті шешімді 2026 жылғы 23 қазанда қабылдады. Мөлшерлеме дәлізі ±1 пайыздық тармақ болып белгіленді.
Ақша-кредит саясатын жұмсартудың негізгі себептерінің бірі — инфляцияның ұзақ уақыт бойы баяулауы. Ұлттық Банктің мәліметінше, 2026 жылғы қыркүйекте Қазақстандағы жылдық инфляция 9,3%-ды құрады. Бұл тамыз айындағы 9,8% көрсеткішінен төмен.
Азық-түлік инфляциясы 8,5%-ға дейін төмендеді. Бұған жемістер мен көкөністер бағасының арзандауы және ет бағасының өсу қарқынының баяулауы әсер етті. Азық-түлікке жатпайтын тауарлар инфляциясы 11%-ды құраса, қызметтер саласындағы инфляция 8,9% деңгейінде сақталды.
Реттеушінің түсіндіруінше, инфляция мен инфляциялық күтулердің төмендеуі базалық мөлшерлемені азайтуға мүмкіндік берді. Сонымен бірге ақша-кредит шарттары қалыпты қатаң деңгейде сақталып отыр. Бұл бағаның өсуін тежеуге және 2028 жылы инфляцияны 5% нысаналы деңгейіне біртіндеп қайтаруға бағытталған.
Бұл шешім халық пен бизнеске қалай әсер етуі мүмкін?
Базалық мөлшерлеме экономикадағы қаржы құнына әсер ететін негізгі көрсеткіштердің бірі саналады. Оның төмендеуі уақыт өте келе кейбір кредиттердің арзандауына жағдай жасауы мүмкін. Әсіресе өзгермелі пайыздық мөлшерлемесі бар жаңа қарыздарға әсер етуі ықтимал. Алайда коммерциялық банктер барлық кредит түрлері бойынша мөлшерлемелерді автоматты түрде төмендетуге міндетті емес.
Депозиттер бойынша да өзгерістер болуы мүмкін. Ақша-кредит саясаты жұмсарған жағдайда теңгедегі жаңа салымдардың кірістілігі біртіндеп төмендеуі ықтимал. Нақты шарттар банктердің шешімдеріне және қаржы нарығындағы жағдайға байланысты болады.
Бизнес үшін базалық мөлшерлеменің төмендеуі инвестициялық жобаларды қаржыландыруға және кәсіпкерлікті дамытуға қолайлы жағдай қалыптастыруы мүмкін. Дегенмен кредиттің нақты құны қарыз алушының тәуекеліне, қарыз мерзіміне және банктің талаптарына да байланысты.
Инфляцияның баяулауына қарамастан, Ұлттық Банк сақтық танытып отыр. Реттеуші негізгі тәуекелдердің қатарында ішкі сұранысты, бюджеттік ынталандыруды, реттелетін тарифтердің өсуін, сондай-ақ әлемдік энергетикалық ресурстар мен азық-түлік бағасының жоғары болуын атап өтті.
Ұлттық Банк 2026 жылдың соңына қарай жылдық инфляцияның біршама жеделдеуі мүмкін екенін де жоққа шығармайды. Сондықтан жыл соңына дейін базалық мөлшерлемені қайта өзгерту ықтималдығы төмен деп бағаланып отыр. Келесі жоспарлы шешім 2026 жылғы 4 желтоқсанда жарияланады.
Конференция , Алматы
Комментарии
Оставить комментарий